Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyinin rəsmi saytı

Azərbaycan Respublikasının səhiyyə sistemində aparılan islahatlar prosesində əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması mühüm və vacib məsələlərdən biridir. Məlumdur ki, hər bir tibb müəssisəsində, ümumilikdə isə bütün səhiyyə sistemində göstərilən tibbi xidmətin səmərəliliyi və effektivliyinin meyarı kimi məhz onun keyfiyyət göstəricisi qəbul edilir. Əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyətinə bilavasitə təsir edən vacib və əsas faktorlardan biri tibb müəssisələrinin kadr təminatı və tibb işçilərinin peşəkarlıq səviyyəsidir.
 
Son illər ərzində respublika rəhbərliyinin dəstəyi ilə ölkədə keçirilən islahatlar və tədbirlər nəticəsində Azərbaycanda səhiyyənin inkişafında, tibbi xidmətin yüksək səviyyədə aparılmasında, tibbi kadrların hazırlanma sahəsində böyük nailiyyətlər əldə olunmuşdur. Səhiyyədə gedən islahatlar çərçivəsində əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin gücləndirilməsi məqsədi ilə hazırda respublikanın müxtəlif regionlarında ən müasir tibb avadanlıqları və texnika ilə təchiz olunmuş yeni müalicə və diaqnostika mərkəzləri istifadəyə verilmiş, fəaliyyət göstərən tibb müəssisələrində əsaslı təmir işləri aparılmışdır.
 
Lakin, respublikanın paytaxtından fərqli olaraq, regionlarda bəzən bu müasir avadanlıqların istifadəsi üçün ixtisaslaşmış mütəxəssislərin və müəyyən hazırlıq keçmiş kadrların çatışmazlığı özünü büruzə verir. Hazırda tibbi kadrlarla təminat məsələlərində şəhər və kəndlər arasında uyğunsuzluq və bir sıra rayon və kənd yerlərində bəzi sahələr üzrə əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin lazımi səviyyədə təşkil edilməsində problemlər yaranmışdır. Belə ki, ilkin səhiyyə xidmətində çalışan sahə həkimləri, o cümlədən ailə həkimləri vəzifələri üzrə rayon və rayon mərkəzlərindən uzaq məsafədə yerləşən kənd tibb müəssisələrində yüzlərlə vakant yerlər mövcuddur.
 
Problem bir də onunla aktualdır ki, bu gün respublikada həyata keçirilən inkişaf strategiyası ölkədə yoxsulluq səviyyəsinin azaldılmasını, əhalinin maddi rifahının yaxşılaşdırılmasını, işsizliyin aradan qaldırılmasını, rayon və kənd yerlərində sosial-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılmasını, sosial xidməti, o cümlədən də səhiyyə sahəsində aktual problemlərin həlli kimi strateji əhəmiyyətli istiqamətləri özündə əks etdirir. Bu baxımdan, 2010-2014-cü illər üçün Azərbaycan Respublikasının səhiyyə müəssisələrində tibbi kadr təminatı üzrə İnkişaf Proqramı (bundan sonra – Proqram) xüsusi əhəmiyyət kəsb edir və problemlərin həllində, eləcə də qarşıya qoyulmuş məqsədlərə nail olmaqda tam istiqamətləndirici və tənzimləyici xarakter daşıyır.

2.1. Proqramın əsas məqsədi
 
Proqramın əsas məqsədi Azərbaycan Respublikasının kənd yerlərində tibbi kadr çatışmazlığı probleminin növbəti 5 il ərzində həllindən ibarətdir. Bu gün tibb ixtisaslı mütəxəssislərin peşə, bilik və bacarıqlarının təkmilləşdirilməsi, eləcə də onların kənd yerlərindəki tibb müəssisələrində işləmələrinin maddi stimullaşdırılması həm kadr təminatı işinə, həm də keyfiyyət göstəricilərinin yüksəldilməsinə yönəldilir.
 
2.2. Proqramın vəzifələri
 
Proqramın əsas vəzifələri aşağıdakılardır:
 

• tibbi kadrların kənd yerlərində tələbata uyğun konkret işlə təminatı;
• kənd yerlərində çalışan həkimlərin ailə həkimi kimi hazırlığının təmin edilməsi;
• kənd yerlərində əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyətinin yüksəldilməsi;
• gənc mütəxəssislərə ucqar kəndlərdə yerləşən tibb müəssisələrində çalışmaq üçün müvafiq həvəsləndirmə sisteminin yaradılması;
• tibb mütəxəssislərinin maddi və sosial təminatının yaxşılaşdırılması.

 
2.3. Məsul icraçılar
 
Proqramın icraçıları Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə Nazirliyi və yerli icra hakimiyyəti orqanlarıdır. Proqramın icrasının əlaqələndirilməsi Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən həyata keçirilir.

Bu Proqram respublikanın tibbi kadr təminatı problemlərinin həllini, ali və orta ixtisaslar üzrə tibb təhsili almış gənc mütəxəssislərin konkret iş yerləri ilə təminatını, kadrların peşə, bilik və bacarıqlarının təkmilləşdirilməsini, mütəxəssislərin kadrlara olan real tələbatın ödənilməsi prosesində iştirakını, eləcə də kənd yerlərinə işləməyə gedənlərin həvəsləndirilməsini təmin edəcəkdir. Bu məqsədlə növbəti 5 il üçün aşağıdakı fəaliyyət istiqamətləri müəyyənləşdirilmişdir:
 

• kənd yerlərində əmək fəaliyyətinə başlayan gənc mütəxəssislər üçün “Kənd yerlərindəki səhiyyə müəssisələrinə tibbi kadrların cəlb olunmasının həvəsləndirilməsi tədbirləri haqqında” Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2009-cu il 5 avqust tarixli 119 nömrəli qərarında nəzərdə tutulmuş xüsusi həvəsləndirmə tədbirlərinin həyata keçirilməsi;
• ciddi kadr tələbatı olan yerlərdə (rayon mərkəzlərindən 20 km-dən artıq məsafədə yerləşən tibb müəssisələrində) işləmək üçün tibbi kadrların cəlb edilmə prosesinin tənzimlənməsi. Birinci istiqamət üzrə növbəti 5 il üçün ali və ya orta tibb təhsil müəssisələrini bitirən gənc mütəxəssislərə tətbiq ediləcək həvəsləndirmə tədbirləri aşağıdakılardır:
• bir ştat üçün müəyyən edilmiş aylıq əməkhaqqının iki misli məbləğində yol xərcinin verilməsi, əmlakın daşınması və ilkin yaşayış şəraitinin yaradılması məqsədi ilə birdəfəlik yardım verilməsi ;
• 3 il müddətində kommunal xidmətlərini ödəmək üçün ayda 33 manat məbləğində kompensasiya verilməsi;
• zəruri mənzil-məişət şəraitinin yaradılması;
• daimi məskunlaşmaq üçün torpaq sahəsi ayrılmasına və kredit verilməsinə köməklik göstərilməsi.

 
Kənd yerlərindəki səhiyyə müəssisələrinə tibbi kadrların cəlb olunmasının həvəsləndirilməsi dövlət büdcəsinin yerli xərclər üzrə “sair xərclər” maddəsindən həyata keçirilir. Bu istiqamət üzrə xüsusi proqnoz hesablamalarına uyğun olaraq, hər il 670 nəfər gənc mütəxəssis nəzərdə tutulur.
 
İkinci istiqamət üzrə tibbi kadr hazırlayan ali və orta tibb təhsil müəssisələrini növbəti 5 ildə bitirəcək və rayon mərkəzindən 20 km-dən artıq məsafədə yerləşən tibb müəssisələrində əmək fəaliyyətinə başlayacaq hər bir gənc mütəxəssisin aylıq əməkhaqqına 3 il müddətində 66 manat məbləğində əlavə ödəniləcəkdir.

Bu Proqram respublikanın regionlarında iş fəaliyyətinə başlayan tibbi kadrların maddi stimullaşdırılması, onların sosial-məişət problemlərinin həll edilməsi, əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyət göstəricilərinin yüksəldilməsi, son nəticədə isə beş il ərzində 3500 nəfərə yaxın tibb ixtisaslı mütəxəssisin konkret iş yeri ilə təmin edilməsi kimi məsələlərin həllinə yönəldilmişdir. Bu Proqramın həyata keçirilməsindən aşağıdakı nəticələr gözlənilir:
 

• Azərbaycan Respublikasının kənd yerlərində yerləşən tibb müəssisələri tibbi kadrlarla təmin olunacaq, əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyəti yüksələcəkdir;
• 3500 nəfərə yaxın tibb ixtisaslı şəxs konkret iş yeri ilə təmin ediləcəkdir;
• yerlərdə gənc mütəxəssislər üçün müvafiq iş şəraiti yaradılacaqdır və onların sosial-məişət problemləri həll ediləcəkdir və sair.

 
Kənd yerlərindəki səhiyyə müəssisələrinə tibbi kadrların cəlb olunmasının həvəsləndirilməsi dövlət büdcəsinin yerli xərclər üzrə “sair xərclər” maddəsindən həyata keçirilir. Bu istiqamət üzrə xüsusi proqnoz hesablamalarına uyğun olaraq, hər il 670 nəfər gənc mütəxəssis nəzərdə tutulur.
 
İkinci istiqamət üzrə tibbi kadr hazırlayan ali və orta tibb təhsil müəssisələrini növbəti 5 ildə bitirəcək və rayon mərkəzindən 20 km-dən artıq məsafədə yerləşən tibb müəssisələrində əmək fəaliyyətinə başlayacaq hər bir gənc mütəxəssisin aylıq əməkhaqqına 3 il müddətində 66 manat məbləğində əlavə ödəniləcəkdir.
 
Bu Proqram respublikanın regionlarında iş fəaliyyətinə başlayan tibbi kadrların maddi stimullaşdırılması, onların sosial-məişət problemlərinin həll edilməsi, əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyət göstəricilərinin yüksəldilməsi, son nəticədə isə beş il ərzində 3500 nəfərə yaxın tibb ixtisaslı mütəxəssisin konkret iş yeri ilə təmin edilməsi kimi məsələlərin həllinə yönəldilmişdir. Bu Proqramın həyata keçirilməsindən aşağıdakı nəticələr gözlənilir:
 

• Azərbaycan Respublikasının kənd yerlərində yerləşən tibb müəssisələri tibbi kadrlarla təmin olunacaq, əhaliyə göstərilən tibbi xidmətin keyfiyyəti yüksələcəkdir;
• 3500 nəfərə yaxın tibb ixtisaslı şəxs konkret iş yeri ilə təmin ediləcəkdir;
• yerlərdə gənc mütəxəssislər üçün müvafiq iş şəraiti yaradılacaqdır və onların sosial-məişət problemləri həll ediləcəkdir və sair.